काठमाडाैँ । नेपालले यस वर्ष पनि बंगलादेशलाई ४० मेगावाट मात्रै विद्युत् निर्यात गर्ने भएको छ । भारतले आवश्यक स्वीकृति नदिँदा थप २० मेगावाट बिजुली निर्यात गर्ने तयारी तत्कालका लागि रोकिएको हो ।
नेपाल र बंगलादेशबीच यसअघि भएको समझदारीअनुसार हाल निर्यात भइरहेको ४० मेगावाटमा थप २० मेगावाट वृद्धि गरी कुल ६० मेगावाट पुर्याउने योजना थियो । तर भारतको केन्द्रीय विद्युत् प्राधिकरण (सीईए) ले भारत–बंगलादेश प्रसारण लाइनको क्षमता अभाव देखाउँदै थप निर्यातका लागि स्वीकृति नदिएपछि उक्त योजना कार्यान्वयन हुन सकेन ।
नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले थप २० मेगावाट निर्यातका लागि भारतको एनटीपीसी विद्युत् व्यापार निगम लिमिटेड (एनभीभीएन) मार्फत औपचारिक प्रक्रिया अघि बढाएको थियो । तर भारतबाट सकारात्मक प्रतिक्रिया नआएपछि १५ जुनदेखि सुरु हुने यस वर्षको निर्यात अवधिमा पनि बंगलादेशले नेपालबाट ४० मेगावाट मात्रै विद्युत् प्राप्त गर्ने भएको हो ।
प्राधिकरणका अनुसार थप विद्युत् निर्यातका लागि भारतको सीईएको स्वीकृतिसँगै नेपाल–भारत ऊर्जा सचिवस्तरीय संयुक्त निर्देशक समिति (जेएससी) को निर्णय तथा नयाँ वा संशोधित त्रिपक्षीय सम्झौता आवश्यक पर्नेछ । आगामी जेएससी र संयुक्त कार्यदल (जेडब्लूजी) बैठकले यस विषयमा आवश्यक निर्णय लिनुपर्ने भए पनि हालसम्म बैठकको मिति तय भएको छैन ।
नेपालले पहिलो पटक २०८१ कात्तिकमा बंगलादेशमा विद्युत् निर्यात सुरु गरेको थियो । हाल ढल्केबर–मुजफ्फरपुर ४०० केभी प्रसारण लाइन हुँदै भारत र त्यहाँबाट बेहरामपुर–भेडामारा प्रसारण लाइनमार्फत बंगलादेशमा ४० मेगावाट विद्युत् निर्यात भइरहेको छ ।
नेपालले बंगलादेशलाई प्रतियुनिट ६.४० अमेरिकी सेन्टका दरले विद्युत् बिक्री गर्दै आएको छ । थप २० मेगावाट निर्यातको स्वीकृति प्राप्त भएमा सोही दरमा बिक्री हुने प्राधिकरणले जनाएको छ । अहिले देशको विद्युत् उत्पादनको जडित क्षमता कुल ४ हजार १७४ मेगावाट रहेको छ ।
