काठमाडौँ । वैकल्पिक ऊर्जा प्रवर्द्धन केन्द्र (एईपीसी) र एकीकृत पर्वतीय विकासका लागि अन्तर्राष्ट्रिय केन्द्र (इसिमोड)ले संयुक्त रूपमा तयार पारेको ‘सौर्य तापीय मार्गचित्र तथा कार्यान्वयन योजना, २०८२’ ले सन् १३८३ मेगावाट बराबरको सौर्य तापीय प्लान्ट स्थापना गर्ने लक्ष्य राखेको छ ।
मार्गचित्रले सन् २०२५ सम्ममा देशभर १,३५४ मेगावाट घरायसी प्रयोगका लागि र २९ मेगावाट औद्योगिक प्रयोजनका लागि बराबरका सौर्य तापीय प्लान्ट स्थापना गर्ने लक्ष्य लिएको हो ।
मार्गचित्रले सौर्य तापीय प्रविधिलाई दिगो, वातावरणमैत्री र वैकल्पिक ऊर्जाको प्रभावकारी स्रोतका रूपमा विस्तार गर्ने उद्देश्य राखेको छ । यसले खाना पकाउने, तातो पानी तताउने, तथा औद्योगिक प्रक्रियामा ताप ऊर्जा आपूर्तिलाई स्वदेशी स्रोतबाट पुरा गर्ने दिशामा योगदान पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ ।
एईपीसीका अनुसार मार्गचित्र कार्यान्वयनका क्रममा प्रविधि विकास, वित्तीय संयन्त्र सुदृढीकरण, नीति तथा संस्थागत समन्वय, र जनचेतना अभिवृद्धिमा विशेष प्राथमिकता दिइनेछ । यसले एलपी ग्यास तथा जीवाश्म इन्धनमा निर्भरता घटाउँदै कार्बन उत्सर्जन न्यूनीकरणमा टेवा पुर्याउने बताइएको छ ।
सौर्य तापीय मार्गचित्रको कार्यान्वयनले ग्रामीण तथा शहरी दुवै क्षेत्रमा स्वच्छ ऊर्जाको पहुँच विस्तार गर्ने र नेपाललाई ऊर्जा स्वावलम्बी देश बनाउने लक्ष्य अघि सारिएको छ ।
